Heuvel 2273 was het adres in Tilburg waar ze woonde in 1840 hoofdpersoon Meek in De vrouw met de schelp.
Ik ging erheen om de tijd te snuiven maar in tegenstelling tot Amersfoort kon ik mij niet voorstellen hoe het er in 1840 moet hebben uitgezien. Het is nu een vrolijke studentenstad maar tot in de twintigste eeuw stonden in Tilburg de vreselijkste krotwoningen.Tilburg bleef ook heel lang een arbeidersstad.
Ik las onlangs een artikel, dat ik helaas nergens meer terug kan vinden, over wonen in die tijd op Heuvel of in de Heuvelstraat. Tilburg was kennelijk omgeven door moerassen, dat was al geen pretje en als het regende golfde het water van Heuvel ook nog eens naar de Heuvelstraat rechtstreeks je krot in. Er heersten dan ook allerlei ziekten waaronder cholera omdat het drinkwater besmet was.
Het bracht mij het boek van Frank Mc court in herinnering Angela's ashes daarin komen ook dergelijke fragmenten voor. Dat boek ken je zeker wel. Zo niet moet je het eens lezen, na De vrouw met de schelp natuurlijk. Maar dit terzijde, terug naar Tilburg.
Meek woonde Heuvel nummer 2273, een bizar lang nummer en niet meer terug te vinden in de huidige stad. Op Heuvel moet zij dus redelijk watervrij zijn geweest. Omdat water zo vriendelijk is van hoog naar laag te stromen.
Ik leer dat Heuvel een herdgang is. Een herdgang of heerdgang was vroeger de dagelijkse rondgang van de kudde onder leiding van de herder over de 'gemene' gronden (gedeelde graslanden, heide of bossen). Het oude woord "heerd" betekent niet alleen 'kudde' maar ook 'herder'.
Maar het is ook een term die in Midden- en Oost-Brabant en de Belgische Kempen werd/wordt gebruikt om een buurtschap aan te duiden, een leefgemeenschap of gehucht met de daaromheen gelegen gronden, waar de bewoners het recht bezaten daarop een kudde met een herder te laten grazen. Het begrip ontstond in de middeleeuwen om zo meer belangrijke woonkernen te onderscheiden en te benoemen. Een herdgang was een bestuurlijke eenheid. Doorgaans ontstond een herdgang op een Y- of T-splitsing.
(De info in deze alinea komt van Wikipedia.)
In Tilburg speelde net als in Amersfoort de textielindustrie in de negentiende eeuw een belangrijke rol. En ook was de stad net als Amersfoort een garnizoenstad. Na de Belgische oorlog bleven de huurlingen in het gebied rondzwerven en maakten de regio onveilig.
Geen wonder dat Meek vertrok naar Amersfoort om daar een beter leven te vinden.
Als je wilt lezen hoe het Meek vergaat in Tilburg en in Amersfoort lees dan De vrouw met de schelp. https://juliettevannes.boekengilde.nl
---------- |